De jongerencultuur in de jaren 70, 80 en 90 in de vorige eeuw was een turbulente. Kraken, symfonische rock, disco, introductie soft drugs, de punkrage opgevolgd door new wave, maatschappij kritische informatie-avonden, opkomst Nederlandstalige muziek, vele nieuwe bandjes, breder politiek bewustzijn, de dance- en housemuziek, pillen, cocaïne en andere verstrooiing enz enz. Overal in Nederland schoten in de jaren 70 deze jongerencentra als paddenstoelen uit de grond in diverse steden en dorpen. Soms met beroepskrachten maar ook volledig gedraaid door vrijwilligers met een beroepskracht in een koepelorganisatie. Deels werden zij gesubsidieerd vanuit de gemeente waarin zij zich bevonden. De ene keer als vanuit linkse idealen de andere keer als plek voor vermaak en dansen op actuele muziek. Als het gaat om het in beeld/kaart brengen van de geschiedenis van dit soort jongerencentra ging het vaak fragmentarisch of helemaal niet. In Amsterdam-Sloten (Nieuw West) werd in 1974 Open jongerencentrum SmoeS opgericht met zo’n interessante turbulente geschiedenis. Deze roerige geschiedenis in het laatste kwart van de vorige eeuw is gedetailleerd vastgelegd door schrijver Kees Schelling in een boek over SmoeS. In de onderzoeksperiode voor dit SmoeSboek zijn veel bijdragen van ex-bezoekers en ex-medewerkers bijeengebracht. Van medewerkervergaderingen, opnames tot al het publiciteitsmateriaal en honderden foto’s van de pieken en de dalen. Ook veel verhalen en anekdotes van vrijwilligers onder andere “Herman Brood aan de afwas”!. Meer dan 300 bandjes traden er op en tientallen acts met bekende namen.
Nu, het complete archief van dit jongerencentrum SmoeS uit Amsterdam Nieuw West (1974-2000) wordt deze maand overgenomen door het Noord-Hollands archief in Haarlem. Onlangs is dit unieke archief overgedragen in de muggenstad. Het NH-archief is enthousiast omdat ze het verhaal van jongerencentrum SmoeS exemplarisch vinden voor de jongerencultuur in de jaren ‘70, 80 en ‘90. En ook staat het verhaal symbool voor al die jongerencentra in die tijd verspreid over de gehele land maar in het bijzonder de provincie Noord Holland in die jaren. Enthousiast ook over de verscheidenheid van verslagen van de Ko-groep (zeg maar het dagelijks bestuur), algemene ledenvergaderingen tot barroosters en van affiches tot al die maandbulletins van het jongerencentrum. Uniek ook omdat er voor het eerst een compleet archief van een dergelijk jongerencentrum opdook. De schrijver van het SmoeSboek, Kees Schelling, heeft een schenkingsovereenkomst getekend waarmee hij formeel afstand van het verzamelde archief doet. Het Noord Hollands archief gaat het SmoeSarchief ook digitaal ontsluiten zodat mensen het verder online kunnen raadplegen. Heel mooi dus. Naast het SmoeSboek van Kees Schelling (nog steeds verkrijgbaar) is er voor de echte SmoeSisten en alle leden van de meer dan 300 bandjes/acts die er hebben gespreeld/opgetreden de website smoes50.nl waar je veel materiaal kunt terugvinden waaronder het optreden van Sjef van Oekel. Er is geen ontkomen meer aan, jongerencentrum SmoeS is behouden voor de eeuwigheid.
Juli 2026
Edward Neering
Overhandiging SmoeSachief in juli 2026 aan Noord-Hollands archief
Ik kon het bijna niet geloven dat er een vliegtuig ergens was neergestort in de Bijlmer. Studio Sport werd op 4 oktober 1992 onderbroken met dit bizarre nieuws. Ik ben net op 1 oktober 1992 gestart als personeelsconsulent van Bureau Maatwerk. Bureau Maatwerk helpt langdurig werklozen in Amsterdam aan een banenpoolbaan. Dat werk werd eerst uitgevoerd door commerciële uitzendbureau’s als het toenmalige START, BBB en het huidige Randstad. In die periode nam de gemeente Amsterdam het heft in eigen hand en ging zelf zorgen voor de uitvoering in het publieke domein. Om ingewerkt te worden werkte ik op het Leidseplein bij de vestiging van Randstad Uitzendbureau op de hoek Leidseplein/ Leidsestraat. Het bijbehorende inwerkprogramma vond plaats bij Bureau Maatwerk aan de Herengracht 128. De opleider woonde in de Bijlmer en heeft het vliegtuig die zondag horen overkomen en volgens hem zat de geur van kerosine nog steeds in zijn neus die als een deken over Zuidoost heen kwam.
Ik werd via Bureau Maaktwerk de banenpool personeelsconsulent van het toen nog zelfstandige stadsdeel Westerpark. Een zestigtal banenpoolers werkten reeds in het stadsdeel bij een bont pallet van organisaties. Van Surinaamse zelforganisaties tot aan basisscholen en buurthuizen, van Speeltuinen tot aan allerlei stichtingen, maar ook bij jeugdgevangenis JOC aan de Transformator weg en verzorgingstehuizen. Surinaamse zelforganisaties die welluidende namen hadden als Prefoeroe, Natty Culture, Paloeloe rockers, Oeng na Oeng of Wie Egie Sanie. Bij welke Surinaamse organisatie in het stadsdeel Westerpark ik ook langskwam er hing altijd een lucht dat er veel geblowd werd, en niet de dag daarvoor ;-). Volgens het stadsdeel moest dit soort werkplekken kunnen, politiek heette het dan “Maatwerk naar de doelgroep” en de coffeeshops hadden een “huiskamerfunctie”.
Het stadsdeel had de regie over het aantal banen en bij welke organisaties de vacatures kwamen waarop langdurig werkzoekenden konden worden geplaatst. Banen moesten wel aan de randvoorwaarde voldoen dat er een helder takenpakket was en dat er een gezagsverhouding was tussen een leidinggevende of bestuur en de beoogde werknemer. Bij een fors aantal aanmeldingen zat bij de vacature ook al een kandidaat met een bijstandsuitkering die door de organisatie zelf werd voorgedragen, de zogenaamde zelfmelders. Ik kreeg een nieuw besluit van het stadsdeel dat er een aantal banen gecreëerd waren met zelfmelders. Volgens de beleidsmedewerker van het stadsdeel ging het om een aantal organisaties die ontstaan waren vanuit de kraakbeweging in de Staatsliedenbuurt. Filmhuis Cavia,Gereedschapsuitleen de Blauwe Duim, het Staatsarchief, Zaal 100. “niet raar opkijken als je met anarchisten te maken krijgt” zei ze met een knipoog. Er was al een dergelijke organisatie in mijn caseload maar het fysieke adres daarvan zat in stadsdeel Centrum op de Houtkopersburgwal. Om de een of andere reden was dit account niet overgedragen aan mijn collega van stadsdeel Centrum. Het was “Bureau Jansen & Jansen” (van Kuifje ;-)) van de stichting Res Publica.
Bij veel stichtingen en zelforganisaties was er niet of nauwelijks sprake van een gezagsverhouding maar werd natuurlijk wel de schijn opgehouden. Hoe dan ook iedere banenpool medewerker trad in dienst van de gemeente Amsterdam en ik verzorgde altijd twee beoordelings-/functioneringsgesprekken tussen leidinggevende en werknemer per jaar. Zeker bij de zelforganisaties met zelfmelders waren dit eigenlijk gewoon aandachtgesprekken om te kijken of alles goed gaat en om te kunnen inschatten of er cursus of opleiding nodig was en of er in de toekomst uitzicht was op een reguliere baan.
Bij Res Publica/Bureau Jansen & Jansen was het meer even op de koffie gaan en wat benodigd papierwerk voor Bureau Maatwerk af te handelen. De kernactiviteit van bureau Jansen & Jansen was het kritisch volgen van o.a. inlichtingendiensten, politie en justitie. Blijkbaar was het af en toe “op de koffie gaan” verdacht gedrag. Op een gegeven moment werd ik “verdacht” dat ik een informant zou zijn van de Binnenlandse Veiligheidsdienst (BVD zeg maar wat nu de AIVD is) die infiltreerde bij dit bureau in mijn rol als personeelsconsulent van Bureau Maatwerk. Was natuurlijk niet zo. Ik kreeg als een soort van excuus/sorry een T shirt van Jansen en Jansen uit Kuifje dat ik nog steeds heb. (zie foto)
Aan (oud) organisaties in Amsterdam is aangeboden om mee te doen aan een prijsvraag om in de Amsterdamse Geschiedenis te komen. 49 vensters van de Amsterdamse canon zijn al vastgelegd/vernieuwd in het kader van 750 jaar Amsterdam. Er wordt nog (steeds weer wisselend) venster toegevoegd, hiervoor een prijsvraag uitgeschreven door het Stadsarchief van Amsterdam. Wordt Jongerencentrum SmoeS de 50e Bouwsteen van de Amsterdamse geschiedenis? Deze geschiedenis gaat over de heersende jongerencultuur in Amsterdam in de jaren 70,80 en 90? Onderstaand is de inzending. over jongerencentrum SmoeS.
Jongeren laten zich vanaf de zeventiger jaren niets meer opdringen en bepalen in hun eigen jongerencentrum zelf wel hoe ze los kunnen gaan.
3. Beschrijving voorstel
(Geef hier een uitgebreide beschrijving van jouw voorstel. Vertel waarom jouw voorstel belangrijk is voor de geschiedenis van Amsterdam.)
De geschiedenis van jongerencentrum SmoeS laat zien hoe jongeren eind vorige eeuw hun eigen weg zoeken buiten het traditionele aanbod van jongerenactiviteiten in Amsterdam. Steeds weer nieuwe groepen jongeren ontwikkelen, zonder professionele ondersteuning, hun eigen activiteiten.
SmoeS geeft beginnende bands uit Amsterdam een podium. Daarnaast zijn er optredens van o.a. het jonge ‘Doe Maar’, Herman Brood’s Wild Romance, de Osdorp Posse, dichters zoals Johnny van Doorn, Jules Deelder, drs. P en Diana Ozon (Nederlandse eerste en enige punkdichter) en andere culthelden uit die tijd zoals Sjef van Oekel en Barend Servet. Er zijn programma’s over ´kraken in Amsterdam’; het Amsterdamse ‘Jongeren Advies Centrum’ en forums rond de verkiezingen onder leiding van Stan van Houcke van Radio Stad Amsterdam.
Jongeren, Meisjes en jongens van 15 jaar en ouder, geven vanuit eigen perspectief vorm en inhoud aan hun wereld. Met loze kreten worden ze vaak weggezet als krakers, stuffies, rockers, punkers, gabbers of anders. Het zijn babyboomers of het is de patatgeneratie. De werkelijkheid is echter onverschrokken en avontuurlijk.
Jongeren proberen zelf iets van hun leven te maken. Los van ouders, jongerenwerkers, pastoor of dominee. Gewoon zelf doen; succes behalen, tegenslag krijgen en opnieuw beginnen.
De geschiedenis van 25 Jaar Jongerencentrum SmoeS geeft een beeld van hoe jongeren maatschappelijk en cultureel het heft in eigen handen nemen. Een bonte, liefdevolle, eigenzinnige, humoristische, serieuze en warme illustratie van hoe de stad haar jeugd schoorvoetend de ruimte geeft om de werkelijkheid naar eigen hand te zetten.
Jongerencentrum SmoeS in Sloten als maatschappelijke leerschool van 1974 tot 2000. In een tijd dat jongeren zich emanciperen, elkaar ontmoeten en samen plannen maken en activiteiten voor henzelf en anderen organiseren. 25 Jaar SmoeS laat zien hoe mooi het is als jongeren initiatief nemen en hun talenten samenbrengen. Zonder overheidsbemoeienis en betutteling.
Voor Amsterdam is die geschiedenis waardevol en leerzaam. Voor de huidige jeugd, voor hun ouders, voor de jongerenwerkers en voor de gemeentelijke ambtenaren en bestuurders. Zet de jeugd niet weg, maar maak gebruik van hun energie, kennis, vriendschap en plezier.
Daarom is het eigenzinnige verhaal van 25 jaar SmoeS een aanvulling op de geschiedenis van Amsterdam.
SmoeS staat natuurlijk niet op zichzelf. In die tijd organiseren jongeren in heel Amsterdam zich. Zoals in Het Gebouwtje (Noord), La Barca (Oost), de Zaaier (Centrum), Het Geveltje (Centrum), Smurf Inn (Slotervaart) en het VJC (Zuid). De beschreven geschiedenis van Smoes is een rijke aanvulling op de Canon vanwege het unieke inkijkje in de Amsterdamse jeugdcultuur van het laatste kwart van de vorige eeuw.
4. Afbeelding
De geschiedenis van SmoeS in mei 2024 gepubliceerd in het boek “SmoeS. Jongerencentrum van Badhoevedorp en Sloten”. Schrijver: Kees Schelling (1955) Uitgeverij: De Overhaal.
ISBN: 978-90-821200-3-5. NUR: 693.
Het boek vertelt het verhaal van de roemruchte geschiedenis van het jongerencentrum SmoeS in het laatste kwart van de vorige eeuw (1974-2000). Het Smoes-boek beslaat ruim 300 pagina’s en bevat een kleine 200 foto’s, illustraties, affiches en krantenartikelen.
5. Locatie (Geef op de kaart aan waar jouw voorstel zich afspeelt)
Jongerencentrum SmoeS was gevestigd in Amsterdam Sloten, in het voormalige Wees- en Armenhuis, thans Dorpshuis Sloten – Oud Osdorp, Akerpolderstraat 9/Nieuwe Akerweg 14 in Amsterdam-Sloten.
Al eerder schreef ik begin juli 2025 op deze weblog over de reorganisatie bij de directie Werk en Participatie/afdeling Amsterdam Werkt! Moraal van de vorige blog was “Je kunt reorganiseren/herstructureren/doorontwikkelen tot je een ons weegt maar als je als organisatie je kernfunctionarissen (de klantbegeleiders) niet goed aanstuurt dan kan je beter de tent direct opdoeken want dan wordt het een oeverloos verhaal”
Afgelopen donderdag is het personeel geïnformeerd over de komende reorganisatie (reo) en de personele gevolgen bij de afdeling Amsterdamwerkt!, De directie W&P is akkoord. Gelukkig kan er nog invloed worden uitgeoefend via de Ondernemingsraad (art 25 WOR) met het adviesrecht. De directie zal via de gemeentesecretaris het reorganisatieplan aanbieden bij de ondernemingsraad (OR). De OR zal de lokale Onderdeelcommissie Werk en Participatie (OC) vragen om het advies voor te bereiden en vervolgens is er 6 tot 8 weken de tijd om een positief of negatief advies te geven. Vaak is het positief mits aan bepaalde voorwaarden is voldaan. Rand voorwaardelijk vanuit de medezeggenschap is dat de OC wel goed betrokken is en weet wat er bij het personeel leeft. Ik krijg signalen dat dit momenteel nog onvoldoende is/minimaal is. Heel zorgelijk want 40 van de 120 medewerkers gaan hun baan verliezen. Wat is er aan de hand:
Er heerst bij veel collega’s een algemeen wantrouwen m.b.t. het MT van Amsterdam-werkt! De uitvoering wordt niet betrokken bij interne besluitvorming en bij interne veranderingen. Notulen zijn geheim er is totaal geen transparantie.
De directie staat al jaren open concurrentie binnen- en buiten de gemeente toe m.b.t. toepassing van het re-integratie-instrumentarium. Klantbegeleiders kunnen buiten Amsterdam-werkt! om, dezelfde instrumenten inzetten/in laten inkopen. Er is niet gestuurd op het principe van “Eigen trajecten bij de directie Werk en Participatie gaan voor, tenzij” Het is dan ook niet vreemd dat er jarenlang minder aanmeldingen zijn op de eigen trajecten bij de afdeling Amsterdam Werkt!. Zie ook mijn eerdere blog “Sturing, sturing en Sturing” uit juli 2025. Dit is jarenlang mismanagement op directieniveau. Voorts is het natuurlijk een vereiste dat trajecten goed aansluiten op de vraag.
Teammanagers van klantbegeleiders moeten doen waarvoor zij zijn ingehuurd namelijk hun personeel (de kernfunctionaris: de Klantbegeleider) aansturen. Naast de personele gesprekken (MAG) ook periodiek caseload-gesprekken voeren . Dit in plaats het bezig zijn met allerlei randzaken. (Zie ook het Deloitte onderzoek van twee jaar geleden. Advies: “De medewerkers centraal!”). Bij de aansturring dus “Eigen projecten van de directie W&P hebben voorrang. Pas extern als plaatsing intern niet kan. Klantbegeleiders moeten vanuit hun vakmanschap kunnen uitleggen waar om een duur extern traject wordt gekozen.
De klantbegeleiders op hun beurt moeten worden ontzorgd van allerlei administratieve ballast wat de registratiesystemen met zich meebrengen. Zie ook mijn eerder blog hierover “De bloemkooldoctrine”. Doel moet zijn dat zij netto 15 klanten fysiek per week kunnen spreken in plaats van de huidige 5 a 8 per week klanten/Amsterdammers. Dus minder achter de computer en meer in de spreekkamer.
De kloof tussen het MT van Amsterdam-werkt! en het overig personeel door de jaren heen wordt alleen maar groter, het lijkt er sterk op dat er een eigen MT-koers wordt gevaren: er heerst bij het MT een overlegcultuur vanaf laptops in plaats van een goede dialoog met het personeel. Er is geen verbinding. Amsterdam Werkt! Heeft de afgelopen drie jaar inmiddels vier afdelingsmanagers versleten, dat zegt al genoeg. Notulen van MT’s worden niet gedeeld, zijn niet ter inzage.
Als medeoorzaak van deze reorganisatie wordt er in algemene termen gesproken (over ‘veranderende behoefte van de Amsterdammer’ en ‘dat het instrumentarium van Amsterdam-werkt! niet aansluit’. Er is geen definitie en dit is dus totaal onduidelijk en mistig aldus de medewerkers. Kijk dat er een focus komt op drie doelgroepen is prima maar sluit de de andere Amsterdammers niet uit van deelname op de diverse trajecten. Iedereen doet mee met extra aandacht voor drie groepen zou het adagium moeten zijn.
Er zijn grote zorgen onder het personeel van Amsterdam-werkt! m.b.t. een eerlijk verloop van de toepassing van het uiteindelijk sociaal plan. Er wordt gedacht aan oneerlijke sturing indien bijvoorbeeld collega’s zouden moeten solliciteren op eigen/bestaande functies
Oproep aan de de nieuwe directeur van de directie Werk en Participatie, Annemarie Stokman, om in te grijpen en als directeur in gesprek te gaan met de medewerkers van Amsterdam Werkt!
Edward Neering*
*In de jaren tachtig achter het loket van de sociale dienst Amsterdam gezeten als bijstandsmaatschappelijk werker. De Jaren negentig en nul 20 jaar is het management gezeten van Werk en inkomen met de nadruk op re-integratie. (diverse rollen). Samen met Boer & Croon in de jaren 2004 en 2005 de functie van klantmanager ontwikkeld voor de Dienst Werk en Inkomen die per 2006 startte. Vanaf 2009 als interim manager gewerkt bij het stedelijke Bureau Interim & Advies en drie opdrachten gedaan in het domein van Werk en inkomen. Van 2021 tot 2025 OR lid geweest en dagelijks bestuurder en contactpersoon voor de directie Werk en Participatie. In de OR periode het OR advies voorbereid van de vorige grote reorganisatie bij WPI.
Tijdens mijn afscheid (zie foto hieronder) eind november 2024 kreeg ik van mijn BIA-directeur, Stijn Wilke, een kopie van de Blonde Dame. Iedere medewerker die Bureau Interim & advies verlaat krijgt dit cadeau naast een fles “BIA wijn”. Dit is natuurlijk niet zomaar, hier zit een verhaal achter.
Van AGA naar BIA
BIA heette voorheen AGA, Advies Groep Amsterdam. Dit bureau is ontstaan uit het projectbureau 2200 bij de gemeente Amsterdam dat begin jaren 2000 is opgericht op het Amsterdamse stadhuis. Kernactiviteit van dit bureau is dat zij tijdelijk advies en interim klussen doen voor de gemeente Amsterdam (60 directies) in de volle breedte. Dus van de reiniging tot aan bestuursdiensten op het stadhuis. Een wendbare club door en voor slimme jonge mensen. Na AGA kwam in 2015, na de grote reorganisatie, Bureau Interim & Advies (BIA) en het bureau heeft nu nog steeds dezelfde opdracht. De slimme jongeren werden vanaf 2009 aangevuld met oudere (senior) adviseurs/interim-managers.
De blonde dame op de fles wijn als relatiegeschenk van Bureau Interim & Advies
Beeldende Kusntenaars Regeling (BKR)
Op 1 juli 1987 werd in Amsterdam de BKR (Beeldende Kunstenaar Regeling) afgeschaft. Kunstenaars kregen geen geld meer voor de erkenning dat zij kunstenaar waren en konden tot 1 juli 1987 een bescheiden inkomen verdienen via de BKR. Voor dat geld leverden de kustenaars een tegenprestatie door kunstwerken in te leveren bij de gemeente Amsterdam. De kunstwerken werden opgeslagen in depots een ook in de kelder van de Stopera (het Amsterdamse stadhuis/operagebouw) .
Massaal verdwenen de kunstenaars in de vermaledijde bijstandswet en ontvingen zij dus een bijstandsuitkering (RWW). De status van kunstenaar aan de onderkant is vanaf dat moment fors aan inflatie onderhevig. Het is ook de tijd van de bloei van de Artotheken in de stad waar gepromoveerde kunstwerken uitgeleend werden aan Amsterdammers.
Kunstwerken waren als ware dieren in een asiel. Jarenlang wachten op een eventueel baasje dat je aanwijst en het dier verlost uit een hokverblijf, maar nu dus voor kunstwerken met als expositieruimte de Artotheken waar de werken geleend konden worden.. Het gros van de kunstwerken bleef staan waar het stond en bleef staan tussen collega “niemandalletjes”.
De toenmalige baas van project 2200 was afgedaald naar de catacomben van het stadhuis en koos een gigantisch (drie grote panelen) kunstwerk, enige megalomanie was haar niet vreemd, om te worden opgehangen in de project 2200 ruimte op de 1e etage aan de Waterloopleinkant van het stadhuis. De blonde dame deed begin zero’s haar intrede als kunstwerk aan de wand en toonde haar naaktheid. Ze zag dat het goed was en zag hoe de enthousiaste club jonge mensen transformeerden naar Adviesgroep Amsterdam (AGA). Daar kon je 4 jaar vertoeven om uiteindelijk door te stromen binnen de gemeentelijke organisatie of elders. Vanaf 2008 kwam daar ook een groep interim managers bij die hetzelfde arrangement voor twee jaar kregen. De blonde dame werd een begrip binnen AGA en langzaam werd het ook een symbool van de jonge flextijgers. De blonde dame dook aangekleed terug op een vakantiekado tijdens een zomerfeest aan het personeel in 2012. (zie foto hieronder)
Vakantiekado AGA 2012, de blonde dame aangekleed op het strand
Dan komt het moment dat AGA moet verhuizen naar de Weesperstraat 105 A ergens in 2012. Inmiddels is AGA getransformeerd naar een bevlogen club waar je je als interim professional kunt ontwikkelen voor flexibele/creatieve en daadkrachtige oplossingen voor een beter Amsterdam. Het inmiddels tot cultureel erfgoed gebombardeerde kunstwerk wordt ineens onderwerp van strijd. De toenmalige directeur Facilitaire zaken (Jos. M) eisde dat de blonde dame bleef huizen in de Stopera. De directie van AGA nam een gedecideerd besluit en kochtt, na taxatie, het kunstwerk voor 1250 euro. Hiermee is dit kunstbezit behouden voor AGA gebleven. Een heus vervoersplan (zo ging dat bij AGA) wordt opgesteld om het kunstwerk te verhuizen naar de Weesperstraat 105 A (hoek Nieuwe nieuwe Prinsengracht). De kosten voor het vervoer overtreffen de aanschafwaarde van 1250 euro. De omzet van AGA vertoont dat jaar plots een knikje. ;-).
Als een dierbare die naar haar graf wordt gedragen wordt de blonde dame door Agisten naar haar nieuwe toekomst gedragen, letterlijk op handen. Ze danst, doezelt en deint richting haar nieuwe bestemming bij de kersverse Dienst Advies en Onderzoek, waar ook het Amsterdam Bureau Communicatie (ABC) en de directie Onderzoek & Statistiek (O&S ) onderdeel van zijn, een combinatie van drie directies die geen lang leven beschoren zou zijn. .Ze hangt weer en ziet wederom dat het goed was en waakte nu over maar liefst drie directies.
Vanaf 2015 bij de grote reorganisatie bij de gemeente Amsterdam volgt dus de oprichting van BIA (Bureau Interim & Advies) , er volgt ook een nieuwe bestemming aan de Weesperstraat 113 op de andere hoek van de gracht van de Nieuwe Prinsengracht met de Weesper. Opnieuw wordt zij met liefde gewiegd en met grote zorg over de brug over de Nieuwe Prinsengracht bij de richting het nieuwe Bureau Inteirm & Advies (BIA) gebracht (slechts 50 meter). De ontwikkeling van BIA zet de lijn AGA-professionalisering voort en tevreden kijkt zij met een knipoog ook toe op dit proces.
Samen met het hoofd FZ van het facilitair bureau (ik doe daar op dat moment een opdracht als interim manager) doe ik half maart 2018 een schouw in op de Weesperstraat 113 in het kader van het 020 project “Zoek de Rembrandt”. We staan voor het drieluik van de blonde dame. Ze is onder de indruk en ziet plotsklaps de flappen met gele post-its naast het kunstwerk. “Wat is dat?”. Ik merk dat ik begin te blozen en vertel schoorvoetend het actuele verhaal.
.
Zie naast het kunstwerk de fiap met gele post-its
#MeToo
Toen was daar ineens de “#metoo-affaire”. Zeg maar een golf van verontwaardiging over seksueel niet gewenst gedrag van vooral mannen in machtsverhoudingen, dus ook op het werk. Een vrouwelijke collega gaf tijdens een sessie van “BIA-talks” (zeg maar een creatieve vorm van werkoverleg) zich niet prettig te voelen als zij in de BIA ruimte moest werken met de naakte vrouw aan de muur op de Weesperstraat 113, ook al is het een kunstwerk . Het spel rondom De Blonde Dame was op de wagen. We zijn aangeland in 2018/2019 Er kwam een enquête onder het BIA personeel en een heuse deep democracy sessie. De meningen waren verdeeld en er werd besloten om De Blonde Dame niet meer mee te laten verhuizen naar de nieuwe BIA locatie op de Vijzelstraat in het pand van het stadsarchief.
Het compromis
Er zou gezocht worden naar een andere vorm om De Blonde Dame verder te laten leven in het BIA domein. Uiteindelijk kwam er witte rook uit de werkgroep die zich over dit weerbarstige probleem zich had gebogen. Besloten werd om in de pantryruimte van de nieuwe locatie een Behang te ontwerpen met de kruizen van Amsterdam opgebouwd uit allemaal kleine Blonde dames (minutieus). Voorts zou iedere vertrekkende medewerker een kleine reproductie van De Blonde Dame als afscheidscadeau ontvangen. Tegenwoordig wordt de keuze geboden of je reproductie wel of niet wilt ontvangen. Het origineel van De Blonde Dame werd in 2019 gegeven aan de vertrekkende directeur die waarschijnlijk het schilderij in een schuur heeft gedeponeerd dan wel op de schroot heeft gegooid.
Het aangepaste BIA behang met de kruizen van 020 met kleine Blonde Dames
zoom op de andreaskruizen van het blonde damebehang
Kunst
Hoe je het ook wendt of keert, De Blonde Dame is een kunstwerk en moet je dit opofferen/verwijderen/teruggeven/verkopen per opbod als medewerkers hier aanstoot aan nemen. Naast “de zwarte Pieten discussie” is de Blonde Dame de tweede controversiële kwestie geweest in de AGA/BIA geschiedenis. Wel of niet woke is mogelijk een derde. We zullen het zien.
Ik ben blij dat een kleine reproductie van De Blonde Dame bij ons thuis aan de muur hangt
Edward Neering
Twee BIA kwesties ineen: De blonde dame en zwarte piet.
De website smoes50.nl staat vanaf 25 oktober 2025 online. Prachtig geworden. Een kadootje voor het 750 jarig bestaan van Amsterdam en alle oud SmoeSbezoekers in de jaren 70,80 en 90.
Er kwamen bij de redactie van de website regelmatig verzoeken binnen om foto’s, films en ander SmoeS-materiaal met oud-medewerkers, bands en bezoekers te delen. Ook kregen we de vraag of het ‘Smoes 50 jaar feest’ nog eens herhaald kon worden.
Daarom is er het afgelopen jaar hard gewerkt aan een SmoeS-website waar herinneringen, verhalen en veel historisch materiaal verzameld worden. Fred Warries heeft er een fantastische reis door 25 jaar SmoeS van gemaakt. Hij heeft geprobeerd de sfeer van vroegere tijden online te laten herleven.
De website smoes50.nl staat vanaf 25 oktober 2025 online.
De website staat vol met alle jaargangen van de SmoeS-bulletins, affiches, krantenartikelen, een database met alle optredens op het SmoeS-podium, achtergrondinformatie en beeldmateriaal van bands die ooit op het podium stonden en foto’s en oude geluidsopnamen van onder andere het optreden van Sjef van Oekel en Barend Servet.
Er staat weliswaar waanzinnig veel materiaal op de website maar het is nog zeker niet compleet. De webredactie hoopt op termijn nog veel meer materiaal te kunnen toevoegen. Als jij nog materiaal beschikbaar hebt dat we mogen lenen om op de website te plaatsen, dan horen we dat graag via een reactie op de site
Edward Neering
Medewerker jongerencentrum SmoeS van 1977 tot 1982
Prachtig en mooi alle berichten die ik lees over het Suriname Museum. Eindelijk heeft het museum nieuw leven ingeblazen gekregen, dat werd tijd.
Helaas zie ik nergens de naam van Thomas Swanenberg in de berichten terugkomen. Hij was in de jaren 90 de allereerste oprichter van Het Surinaams Historisch Museum. In 1994 kwam hier helaas een einde aan. Grappig feit is dat dat museum destijds in hetzelfde gebouw zich bevond als waar het onlangs geopende Suriname Museum gevestigd is. Als Maatwerk Amsterdam hebben we nog getracht destijds om hier banenpoolbanen te creëren in opdracht van stadsdeel Oost.
AT 5, het Parool en FunX hebben aandacht besteed aan de opening op 26 september 2025 maar niemand is in de geschiedenis achtergrond gedoken. De familie van Thomas Swanenberg (inmiddels overleden) heeft de afgelopen jaren gepleit bij de directie van het huidige museum om Thomas Swanenberg als bedenker van het Surinaams historisch museum op het schild te zetten.
Desgevraagd verklaart een kleindochter van Swanenberg: “Hij zou enorm trots zijn geweest hierop als hij nog in leven was. Echt waar gewoon. Dit was zijn droom, zijn levenswerk”.
Zijn huidige kleinkinderen zagen hun opa altijd bezig zijn met zijn spullen verzamelen en sorteren. Een van hen heeft zelfs nog geholpen achter de kassa als 5-6 jarig meisje, als vrijwilliger natuurlijk ;-).
“Hij was zo trots op zijn museum! Het was het gesprek van de dag thuis. Helaas was er in de jaren 90 weinig tot geen animo voor waardoor het museum na 4 jaar het financieel niet meer kon bolwerken. Hij was er kapot van. Het was zijn hart en ziel. Al het harde werken was in 1 keer weg. Gelukkig had hij ons om op terug te vallen en overspoelden we hem met liefde waardoor hij door de moeilijke periode in de jaren negentig heen kon komen”.
De familie wil hun opa alsnog de erkenning en naamsbekendheid geven want dat verdient Thomas Swanenberg als oorspronkelijk bedenker van dit concept voor een cultureel historisch Suriname Museum.
Nu wil het feit dat de familie al enige tijd bij de huidige directie probeert om de oorspronkelijke oprichter wel een plek te geven in de berichtgeving rondom de opening van het huidige museum echter zonder resultaat. Sterker nog ze laten helemaal niets van zich horen.
In mijn werk als directeur van de stichting Herstelling hadden wij veel te maken in de jaren negentig en begin vorige eeuw met Suriname en het cultureel historisch erfgoed. Er hebben in deze periode diverse uitwisselingen plaats gehad tussen Suriname en Nederland. Vandaar mijn betrokkenheid.
Ik roep de directie van het huidige Suriname Museum op om snel in contact te treden met de familie Swanenberg met als doel om Thomas Swanenberg in de communicatie rondom het museum de aandacht te geven die hij verdient.
Edward Neering
NB: Het Suriname Museum is overigens gevestigd op de Zeeburgerdijk 21 in Amsterdam, stadsdeel Oost.
Er is een reorganisatie bij de afdeling Amsterdamwerkt! op komst van de directie Werk en Participatie. Ik was op de vd Madeweg onlangs en zag de onrust en zorgen onder de medewerkers. Ik heb er een kritische blog over geschreven.
Sturing, Sturing en Sturing
Op donderdag 12 juni 2025 was ik bij het pensioenafscheid van een oud collega bij Amsterdamwerkt! aan de Van de Madeweg in de hoofdstad. Zij was jarenlang mijn managementassistente toen ik destijds (eind 2005 tot 2009) afdelingshoofd was van de afdeling Werk en Uitvoering (Het Amsterdamwerkt! van nu) , zeg maar het publieke reïntegratiebedrijf van de sociale dienst (Dienst Werk en Inkomen=DWI). Tevens was ik destijds directeur van de stichting Herstelling. Een hele eer om nu (na 16 jaar weg te zijn) uitgenodigd te worden en gevraagd te worden een toespraakje te houden bij haar afscheid.
Het unieke concept van de stichting Herstelling is direct na mijn vertrek in 2009 losgelaten. Dat concept was dat uitkeringsgerechtigden met behoud van uitkering de forten van de Stelling van Amsterdam herstelden/opknapten in een prikkelarme omgeving onder leiding van vakkundige werkmeesters uit de bouw, metaal en het groen. in 2006 werd hier een horeca traject aan toegevoegd met Ahmed Aboutaleb die als wethouder de aftrap gaf voor dit unieke traject. Opdrachten kwamen via Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer of een particuliere stichting.
Medewerkers waren trots dat ze konden bijdragen aan dit bijzondere concept en hadden een warm hart van vakmanschap en soms vaderschap voor de deelnemers, zelf spraken zij van het hebben van een “Herstellinghart”. Goede resultaten waren het gevolg. Veel deelnemers vonden hun weg naar een vervolgtraject, een beroepsopleiding, een gesubsidieerde, reguliere baan of dagbesteding. Die trots van de medewerkers heeft een enorme deuk opgelopen in 2014/2015 na een integriteitsschandaal bij het Amsterdamse Bos met twee werkmeesters van DWI/ Herstelling. Vlak daarna werd de naam veranderd in Amsterdamwerkt! Die deuk is tot op de dag van vandaag nog niet uitgedeukt. Maar daar wil ik het verder nu niet meer over hebben. Ik wil het graag hebben over het gebroddel rondom de instroom van nieuwe deelnemers.
Na weer een aantal medewerkers gesproken te hebben op 12 juni was het aloude probleem van gebrek aan instroom en niet tijdig bijstellen van het aanbod van trajecten weer de toponderwerpen. Hoe kan het toch dat er 32.000 (een dynamisch bestand) mensen met een bijstandsuitkering in Amsterdam zijn en dat de instroom op de trajecten van de Amsterdamse publike reintegrateie (dagbesteding/re-integratie) steeds maar weer achterblijft.
Het antwoord is grotendeels: Sturing door teammanagers op klantmanagers /klantbegeleiders binnen de afdelingen van de directie Werk en Participatie en een goed kwalitatief actueel aanbod van trajecten. Sturing is door de jaren heen een vies woord geworden in managementland bij de gemeente Amsterdam maar tegenover sturing staat vrijblijvendheid en dat laatste is dodelijk. Maar ook sturing vanuit Amsterdamwerkt! en andere afdelingen binnen het domein van Werk en inkomen zelf om naast de route van de klantmanagers ook zelf via de re-integratieconsulenten klanten te vinden. Pro-actieve consulenten die niet achter de computer wachten op een piepje of pingetje op de computer of er een klant wordt aangemeld maar zelf vindplaatsen bezoekt en klanten aan het hun trajecten weet te binden. Als derde pijler dienen andere netwerken te worden aangeboord bijvoorbeeld bij het UWV (WAJONG/ WIA en de WW) . Zo zullen er ongetwijfeld andere /regelingen partners zijn of doelgroepen zijn die kunnen worden aangeboord.
Sturing door teammanagers van Werk en Participatie
Het toeval doet zich voor dat ik de afgelopen vier jaar als OR lid contactpersoon was voor de directie Werk en Participatie en dus rechtstreeks overlegde met de directies van WPI vanuit de medezeggenschap. Ook toeval is dat ik in 2017 als interim manager een groep van 25 klantmanagers heb aangestuurd binnen WPI. Geen toeval is dat ik in 2004 en 2005 bij DWI de functie van klantmanager heb ontwikkeld samen met een externe partij (Boer en Croon). Ik weet dus waar ik het over heb.
Twee en half jaar geleden was een onderzoek gedaan door Deloitte. Eén van de conclusies was dat de teammanagers met van alles bezig waren (pilots/extra taken/experimenten) en dat ze niet aan aandacht voor hun medewerkers toekwamen. Advies van Deloite was: “De medewerker centraal!” Als je geen tijd hebt voor je personeel houdt een teammanager van klantbegeleiders/klantmanagers ook geen caseloadgesprekken, een essentiële taak. . Caseloadgesprekken zijn het instrument om een vinger aan de pols te houden en bij te kunnen sturen met de team taakstellingen in het achterhoofd. Als er niet gestuurd wordt dan zal het gros van de klantbegeleiders de weg van de minste weerstand kiezen. In 2022 beloofde de directeur van WP destijds beterschap n.a.v. het Deloite onderzoek en beloofde ontzorging van de teammanagers zodat zij meer aandacht aan hun medewerkers konden besteden echter in oktober 2024 moest hij toegeven tijdens een overleg met de medezeggenschap dat er niets van terecht gekomen is. Deze directeur is inmiddels vertrokken. Medewerkers niet de juiste aandacht geven en teammanagers niet ontzorgen van allerlei extra ballast leidt tot stuurloosheid en in het geval van Amsterdamwerkt! tot leegloop.
De OR/OC WPI heeft aan de directie WPI in het najaar 2o24 een voorstel gedaan om de functie van senior klantbegeleider in te voeren zodat hij/zij het gebrek van aandacht door de teammanagers aan/voor de medewerkers (tijdelijk) kon invullen door o.a. het houden van caseloadgesprekken om hen feedback te geven en te kunnen sturen. Dit voorstel van de OR/OC WPI werd in oktober 2024 hard van de hand gewezen door de twee WPI directeuren.
2. Sturing op alternatieven
Ook vanuit Amsterdamwerkt! kan een bijdrage aan de instroom worden geleverd. Daar moet dan wel door de verantwoordelijk afdelingsmanager op worden gestuurd richting zijn/haar teammanagers. Allereerst moeten de aangeboden trajecten aansluiten op de vraag en moet je snel kunnen schakelen. Je moet bijvoorbeeld geen traject meer aanbieden als zonnepaneellegger: Een paar jaar geleden was hier veel vraag naar maar nu kun je er geen droog brood meer mee verdienen. De reo van 2022 had als doel wendbaarheid van de organisatie. Deze wendbaarheid zou ook moeten gelden voor de publieke reintegratie van de stad.
Er zijn genoeg andere vindplaatsen waar kandidaten de weg naar de trajecten naar Amsterdamwerkt! kunnen vinden. Ahmed Aboutaleb stimuleerde dit destijds als wethouder en gaf zelf de toenmalige directeur van DWI hiertoe de opdracht. Kandidaten werden toegeleid vanuit uitval beroepsopleidingen. De parels bij Amsterdamse welzijnsinstellingen die daar een geslaagd traject hadden doorlopen. Een ander succesvolle methodiek was ook op te interveniëren op sollicitatie-uitval bij werkgevers met het toenmalige werkgeversloket wat nu Werkgeverservicepunt is. Zeker met het huidige personeelstekort is dit “opkontje” via Amsterdam Werkt de weg naar een duurzame reguliere baan. Je hebt hiervoor wel consulenten nodig die goed kunnen gedijen in netwerken en niet wachten totdat de computer een piepje of pingetje van aanmelding geeft maar het veld in gaan met hun pro-activiteit, de doelgroep goed kennen en doeltreffend kunnen acteren zijn andere randvoorwaarden. Zij moeten door hun teammanager hiervoor worden gefaciliteerd. Lezers van deze blog kunnen uiteraard als reactie andere instroommogelijkheden aangeven.
3. Andere toeleiders
Vanuit het UWV liggen ook volop kansen. UWV klanten uit de MRA- regio die langer dan een jaar in de WW zitten zijn tegenwoordig al langdurig werkloos. Een aanbod van een traject vanuit het Amsterdamse in de waaier van instrumenten waaronder Amsterdamwerkt! zou voor de hand moeten liggen. Ook vanuit de WIA kunnen klanten die jarenlang arbeidsongeschikt thuis hebben gezeten en (deels) worden goedgekeurd een opkontje krijgen. Zo zijn er vast nog andere doelgroepen te formuleren die in het Amsterdamse bestand zitten van mensen die aan de kant staan.
Tot slot
Ik las onlangs de brief van het management van Amsterdamwerkt! over de herstructurering/reorganisatie. Goed dat er een aparte functie komt voor netwerken en instroom echter ook de traject-consulenten hier een taak in geven is mijn advies.
Maar als je niets doet aan de sturing op klantbegeleiders/klantmanagers (de basis op orde!) dan lijkt Amsterdamwerkt! een ijsschots richting zomer te zijn tenzij het WPI management nu alsnog adequaat ingrijpt. Je kan herstructu -reren/ reorganiseren tot je een ons weegt met nieuwe trajecten en fasen maar zonder adequate sturing op de kernfunctionaris (de klantbegeleiders) wordt het een oeverloos verhaal. Vanuit mijn rol bij de Amsterdamse OR (contactpersoon voor OC WPI) de laatste vier jaar weet ik dat het management van WPI/afdeling AW er meer dan twee jaar overgedaan heeft om met dit verhaal (geen hogere wiskunde) te komen en met de nieuwe trajecten, natuurlijk heeft dit veel te lang geduurd met de snelheid van een schildpad olietanker. Met dergelijke snelheden geef je geen invulling aan de wendbaarheid die WPI sinds 2022 voorstaat en dat is geen goed teken en is eigenlijk een brevet van onvermogen. Opvallend bij het afschaffen van de huidige trajecten is de sportmodule/traject, een vaak essentieel onderdeel bij reintegratie, heel vreemd om de ruggengraat van succesvolle re-integratie te skippen. Afscheid nemen van de Amsterdamse publieke re-integratie op termijn zou het kind met het badwater weggooien zijn
Deze herstructurering is de laatste kans: Sturing, sturing en sturing op de klantbegeleiders van de gehele directie Werk & Participatie is het adagium en absolute randvoorwaarde. Voorts (tijdelijke) invoering van de senior functie voor klantbegeleiders om caseload-gesprekken te kunnen houden totdat de teammanagers daadwerkelijk zijn ontzorgd. De publieke re-integratie als gedwongen winkelnering (woordgrapje ;-)) op de kaart zetten is een noodzaak..
Edward Neering
Ik ontving de brief via mijn netwerk bij de medezeggenschap. Dit traject is sowieso adviesplichtig . Immers functies veranderen en er wordt gespeculeerd op minder personeel/boventalligheid. (art.25 WOR). Boventalligheid gaat zeker plaatsvinden denk ik . Hoop dat op dit traject samen met de OC/OR snel kan worden doorgepakt om de periode van onzekerheid zo kort mogelijk te laten zijn.
Nu maar hopen dat het WPI management het licht ziet! 😉
Het is zaterdag 19 mei 1990. Een prettige lentedag en vanavond de Rolling Stones in de Kuip in Rotjeknor. Samen in de grote Citroen van Gerard zoeven we naar de Maasstad voor de Urban Jungle tour. Het is een drukte van jewelste bij het Feijenoordstadion en we zijn op zoek naar vak U. Het ging hard met de verkoop dus we hebben mazzel gehad dat we kaartjes hebben. In februari hebben we, na het stappen, vanaf drie uur in de nacht in de rij gestaan bij de Nieuwe Muziekhandel in de Leidsestraat in 020. Een gigarij, rond een uur of half tien waren we aan de beurt en vak U was onze prijs. Vak U zit schuin achter “het doel” 150 meter van het podium.
De openingsgitaarrif van “Start Me Up” klinkt dominant, keihard en prachtig door de boxen. Gelukkig zijn er grote videoschermen want Jagger op die afstand zie ik niet, we hebben godzijdank ook een verrekijker. Na de opening volgen er een paar onbekende nummers maar na Miss you gaat het echt los. Een rustpunt is het geweldige mooie Angie uit 1973 waar ik op de middelbare school innig op heb geschuifeld met Debbie nadat de door de broeders gescheurde pagina’s van kranten, verdeeld tussen jongens en meisjes, die van mij op die van haar paste. Debbie was het mooist meisje van de school met indrukwekkende borsten. Een schuifel om nooit meer te vergeten.
Jagger neemt even pauze en de band speelt het psychedelische “2000 light years from Home”. Het is al donker aan het worden en na de laatste tonen van 2lyfh valt al het licht uit in de Kuip. Een gigantische laserstraal vanuit vak V (naast vak U) met volgspot floept aan en bestrijkt de hele lengte van het stadion richting de top van de toren dat op het podium van de Urban Jungle tour is gebouwd. Mick Jagger zingt “please allow me tot introduce myself, I’m a man of wealth and taste”. Gerard en ik krijgen kippenvel bij de start van “Sympathy for the devil”. De rest van dit geweldige concert is geschiedenis.
We besluiten om niet direct naar huis te gaan maar eerst nog even een biertje te gaan doen in café De Prins op de Prinsengracht. We lopen over van enthousiasme over het Stonesconcert dat we zojuist hebben ondergaan en extrovert als we zijn delen we dat met onze omgeving in de kroeg. Ik kom in gesprek met een zekere Lidy en Gerard neemt haar vriendin voor zijn rekening. Biertje hier, biertje daar enz. Met Lidy, een leuke aantrekkelijke blonde vrouw, raak ik in gesprek over het concert en vertel dat ik op dezelfde dag (26 juli) jarig ben als Mick Jagger. Ik vertel haar mijn bewondering over het dansje van de 15 jaar oudere Jagger, sensueel en authentiek. Sterker nog, ik claim het dansje en in mijn enthousiasme doe ik het even voor in de Prins nadat de barman the Stones heeft opgezet. Een omstander roept direct “Hé, Mick Jagger!” Ik zie dat Lidy smakelijk lacht en toch wel een beetje onder de indruk is. Ons gesprek gaat voort en ineens zitten we op de Miniadvertenties in het Parool, Trouw en Volkskrant. Aanleiding was het lezen van rouwadvertenties als ik de krant opensla, zoiets van even checken of er bekende doden zijn vandaag. Dus zowel Lidy als ik blijken iedere dag altijd ook de oproepen te lezen, altijd heerlijk smullen. Biertje hier en biertje daar, het is oergezellig in café de Prins. De laatste ronde, Gerard trekt aan mijn mouw en mij naar zich toe, “We gaan!”. Lidy vraagt of we elkaar nog eens zien en terwijl Gerard mij richting uitgang trekt zeg ik met een grap, misschien ook wel met een vleugje arrogantie, “Zet maar een oproep in de krant!”
Ik werk bij de Gemeentelijk Sociale Dienst in Amsterdam op de hoek Herengracht/Vijzelstraat recht tegen over de Burgermeesterwoning van Ed van Tijn, als bijstandsmaatschappelijk werker en fiets iedere dag heen en weer naar Badhoevedorp. Op dinsdag 22 mei 1990 fiets ik eerst even langs de Shoarmatent “Mama” in de korte Leidsedwarsstraat. Ik heb geen zin om te koken dus maar even snel een broodje. Bij het weggaan merk ik dat mijn fietssleutel van mijn zwarte dienstfiets gebroken is. Blijkbaar gebeurd bij het op slot zetten, zelf niets in de gaten gehad. Ik vermoed ernstige metaalmoeheid van de fietssleutel. Ik besluit om mijn zwarte stalen ros maar even daar te laten en met de bus 169 vanaf het Leidseplein naar Badhoevedorp te gaan. Eerst even een Parool halen bij het Amsterdams Uitbureau (AUB) in de front van de Stadschouwburg. Ik stap de lege bus binnen en blader in de krant. Uiteindelijk kom ik bij de oproepen van de Mini’s.
“Goede morgen, blonde PRINS met het Jaggerdansje. Nu jij! Br.o.nr.100-23172 bur.v.d.blad”
Ik bloos in een lege bus en kijk even om mij heen of niemand mij gezien heeft. Ik ben zo rood als de skairode busstoelen.
Ik kom thuis en besluit om wel te reageren. Ik kies een mooie kaart uit van de reeks die ik heb meegenomen uit Berlijn en schrijf terug met het briefreferentienummer. Ik zorg er natuurlijk wel voor dat ik een korte omschrijving geef van wat er gebeurd is en dat ik mij profileer als “the one and only”. Geke belt en we babbelen wat. Ik vertel in geuren en kleuren het verhaal van de Stones, Jaggerdansje en de oproep in het Parool. Vindt zij niet echt leuk. Geke en ik kennen elkaar sinds begin april. We hangen op. Even later belt zij mij terug met de mededeling “kijk morgen maar in de krant!” De volgende dag wederom een oproep in het Parool;
“Ik ben heel erg gek op mijn lieve, blonde prinsje met zijn jagger-dansje. Kusjes Geke. P.S. Groetjes aan Fini en buuf”
Er was duidelijk een spanningsveld ontstaan rondom de advertenties/oproepen. Een interventie van mijn kant was nu blijkbaar nodig dus op 31 mei 1990 plaats is zelf een oproep aan Geke en aan Lidy;
“Lieve Geke, Jaggerdansje op de vulkaan? Ik ben knetterdol op jou. Liefs Edward”
en om mijn kroegbelofte aan Lidy waar te maken;
Morning ZeilPRINSes, Leuk succes dat Jaggerdansje!
Eerlijk gezegd denk ik dat dit het dan wel zal zijn. Leuk verhaal, kersverse liefde even gered en we gaan over tot de orde van de dag. Na een weekendje fietsen met Geke in Zeddam staat er in het Parool op maandag de volgende advertentie;
“Jackerdansje van ED is afGEKEurd. Die van Prince niet, mits de beloofde brief.”
Is deze van Lidy? In plaats van Jaggerdansje staat er Jackerdansje en Prins is vervangen door Prince. Of is dit een of andere grapjas!. Er staat een duidelijke verwijzing naar Geke in. Ik ben volledig in de war want het toeval wil dat Geke onze kortstondige relatie heeft beëindigd, ze heeft er de brui aan gegeven. Ze vindt mij er te “hippieachtig” uit zien en wil nieuwe kleren kopen hetgeen ik natuurlijk weiger, is ze nu helemaal van het padje af? Bye, bye Geke.
De week daarna ontvang ik een brief van Lidy met haar reflectie op het hele gebeuren. Ze schrijft over veel lol met haar ICT-collega’s en de complottheorieën die zij samen bedacht hebben. Ze vertelt dat ik niet de enige was die gereageerd had op haar oproep. Leuke vrouw die Lidy!
Ze komt tot 4 Theorieén:
De “pik” Theorie, een volslagen onbekende met een saai leven heeft een advertentie geplaatst om de groeten te doen aan zijn buuf en Fini;
De “cryptogram” Theorie: De advertentie zou door mij geplaatst zijn om verwarring te zaaien;
De “vriendin” Theorie: Hij heeft een vriendin die Geke heet;
De “Hij werkt bij de krant” Theorie: Want hoe weet ik dat het een succes is die oproep?
Ik besluit dat ik ga overschakelen op mijn eigen theorie. Mijn attacktheorie! Ik schrijf Lidy een uitgebreide brief met nogmaals het gebeurde in café De Prins en alles rondom het hele oproepencircus. Ik stel voor om telefoonnummers uit te wisselen en nog een keer een afspraak te maken. We bellen en spreken af, jazeker in café de Prins aan de Prinsengracht.
Biertje hier en biertje daar. Lang verhaal kort, we vinden elkaar errugg leuk en na sluitingstijd zoef ik met Lidy richting Amsterdam Noord nabij het Buikslotermeerplein. Na een heerlijke nacht brengt zij mij een ontbijtje op bed. Naast de versgeperste Jus d’Orange staat de doos met brieven die zij van allerlei mannen heeft ontvangen naar aanleiding van haar oproep.
“Goede morgen, blonde PRINS met het Jaggerdansje. Nu jij! Br.o.nr.100-23172 bur.v.d.blad”
Tijdens mijn afscheid (zie foto hieronder) eind november 2024 kreeg ik van mijn BIA-directeur een kopie van de Blonde Dame. Iedere medewerker die Bureau Interim & advies verlaat krijgt dit cadeau naast een fles “BIA wijn”. Dit is natuurlijk niet zomaar, hier zit een verhaal achter.
Van AGA naar BIA
BIA heette voorheen AGA, Advies Groep Amsterdam. Dit bureau is ontstaan uit het projectbureau 2200 bij de gemeente Amsterdam dat begin jaren 2000 is opgericht op het Amsterdamse stadhuis. Kernactiviteit van dit bureau is dat zij tijdelijk advies en interim klussen konden doen voor de gemeente Amsterdam (60 directies) in de volle breedte. Dus van de reiniging tot aan bestuursdiensten op het stadhuis. Een wendbare club dooren voor slimme jonge mensen. Na AGA kwam in 2015 Bureau Interim & Advies (BIA) en het bureau heeft nog steeds dezelfde opdracht. De slimme jongeren werden vanaf 2009 aangevuld met oudere (senior) adviseurs/interim-managers.
Beeldende Kusntenaars Regeling (BKR)
Op 1 juli 1987 werd in Amsterdam de BKR (Beeldende Kunstenaar Regeling) afgeschaft. Kunstenaars kregen geen geld meer voor de erkenning dat zij kunstenaar waren en konden een bescheiden inkomen verdienen via de BKR. Voor dat geld leverden de kustenaars een tegenprestatie door kunstwerken in te leveren bij de gemeente Amsterdam.
Massaal verdwenen zij in de vermaledijde bijstandswet en ontvingen zij dus een uitkering. De status van kunstenaar aan de onderkant is vanaf dat moment fors aan inflatie onderhevig. Tot eerdergenoemde datum leverde deze beroepsgroep, zoals reeds vermeld, als tegenprestatie kunstwerken in bij de gemeente Amsterdam die werden opgeslagen in depots dan wel werden opgehangen in de kunstuitleenpunten (artotheken) in onze prachtige stad.
Kunstwerken waren als ware dieren in een asiel. Jarenlang wachten op een eventueel baasje dat je aanwijst en het dier verlost uit een hokverblijf, maar nu dus voor kunstwerken.. Het gros van de kunstwerken bleef staan waar het stond en bleef staan tussen collega niemandalletjes.
De toenmalige baas van project 2200 was afgedaald naar de catacomben van het stadhuis en koos een gigantisch kunstwerk, enige megalomanie was haar niet vreemd, om te worden opgehangen in de project 2200 ruimte op de 1e etage aan de Waterloopleinkant van het stadhuis. De blonde dame deed begin zero’s haar intrede als kunstwerk aan de wand en toonde haar naaktheid. Ze zag dat het goed was en zag hoe de enthousiaste club jonge mensen transformeerden naar Adviesgroep Amsterdam (AGA). Daar kon je 4 jaar vertoeven om uiteindelijk door te stromen binnen de gemeentelijke organisatie of elders. Vanaf 2008 kwam daar ook een groep interim managers bij die hetzelfde arrangement voor twee jaar kregen. De blonde dame werd een begrip binnen AGA en langzaam werd het ook een symbool van de jonge flextijgers. De blonde dame dook aangekleed terug op een vakantiekado tijdens een zomerfeest aan het personeel in 2012. (zie foto hieronder)
Vakantiekado AGA 2012
Dan komt het moment dat AGA moet verhuizen naar de Weesperstraat 105 A ergens in 2012. Inmiddels is AGA getransformeerd naar een bevlogen club waar je je als interim professional kunt ontwikkelen voor flexibele/creatieve en daadkrachtige oplossingen voor een beter Amsterdam. Het inmiddels tot cultureel erfgoed gebombardeerde kunstwerk wordt ineens onderwerp van strijd. De toenmalige directeur Facilitaire zaken (Jos. M) eisde dat de blonde dame bleef huizen in de Stopera. De directie van AGA nam een gedecideerd besluit en kochtt, na taxatie, het kunstwerk voor 1250 euro. Hiermee is dit kunstbezit behouden voor AGA gebleven. Een heus vervoersplan (zo ging dat bij AGA) wordt opgesteld om het kunstwerk te verhuizen naar de Weesperstraat 105 A (hoek Nieuwe nieuwe Prinsengracht). De kosten voor het vervoer overtreffen de aanschafwaarde van 1250 euro. De omzet van AGA vertoont dat jaar plots een knikje. ;-).
Als een dierbare die naar haar graf wordt gedragen wordt de blonde dame door Agisten naar haar nieuwe toekomst gedragen, letterlijk op handen. Ze danst, doezelt en deint richting haar nieuwe bestemming bij de kersverse Dienst Advies en Onderzoek, waar ook het Amsterdam Bureau Communicatie (ABC) en de directie Onderzoek & Statistiek (O&S ) onderdeel van zijn, een combinatie van drie directies die geen lang leven beschoren zou zijn. .Ze hangt weer en ziet wederom dat het goed was en waakte nu over maar liefst drie directies.
Vanaf 2015 bij de grote reorganisatie bij de gemeente Amsterdam volgt de oprichting van BIA (Bureau Interim & Advies) , er volgt ook een nieuwe bestemming aan de Weesperstraat 113 op de andere grachthoek van de Nieuwe Prinsengracht. Opnieuw wordt zij met liefde gewiegd en met grote zorg over de brug over de Nieuwe Prinsengracht bij de Weesperstraat richting het nieuwe Bureau Inteirm & Advies (BIA) gebracht (slechts 50 meter). De ontwikkeling van BIA zet de lijn AGA-professionalisering voort en tevreden kijkt zij met een knipoog ook toe op dit proces.
Samen met het hoofd FZ van het facilitair bureau (ik doe daar op dat moment een opdracht als interim manager) doe ik half maart 2018 een schouw in op de Weesperstraat 113 in het kader van het 020 project “Zoek de Rembrandt”. We staan voor het drieluik van de blonde dame. Ze is onder de indruk en ziet plotsklaps de flappen met gele post-its naast het kunstwerk. “Wat is dat?”. Ik merk dat ik begin te blozen en vertel schoorvoetend het actuele verhaal.
.
Zie naast het kunstwerk de fiap met gele post-its
#MeToo
Toen was daar ineens de “#metoo-affaire”. Zeg maar een golf van verontwaardiging over seksueel niet gewenst gedrag van vooral mannen in machtsverhoudingen, dus ook op het werk. Een vrouwelijke collega gaf tijdens een sessie van “BIA-talks” (zeg maar een creatieve vorm van werkoverleg) zich niet prettig te voelen als zij in de BIA ruimte moest werken met de naakte vrouw aan de muur op de Weesperstraat 113, ook al is het een kunstwerk . Het spel rondom De Blonde Dame was op de wagen. We zijn aangeland in 2018/2019 Er kwam een enquête onder het BIA personeel en een heuse deep democracy sessie. De meningen waren verdeeld en er werd besloten om De Blonde Dame niet meer mee te laten verhuizen naar de nieuwe BIA locatie op de Vijzelstraat in het pand van het stadsarchief.
Het compromis
Er zou gezocht worden naar een andere vorm om De Blonde Dame verder te laten leven in het BIA domein. Uiteindelijk kwam er witte rook uit de werkgroep die zich over dit weerbarstige probleem zich had gebogen. Besloten werd om in de pantryruimte van de nieuwe locatie een Behang te ontwerpen met de kruizen van Amsterdam opgebouwd uit allemaal kleine Blonde dames (minutieus). Voorts zou iedere vertrekkende medewerker een kleine reproductie van De Blonde Dame als afscheidscadeau ontvangen. Tegenwoordig wordt de keuze geboden of je reproductie wel of niet wilt ontvangen. Het origineel van De Blonde Dame werd in 2019 gegeven aan de vertrekkende directeur die waarschijnlijk het schilderij in een schuur heeft gedeponeerd dan wel op de schroot heeft gegooid.
Het aangepaste BIA behang met de kruizen van 020 met kleine Blonde Dames
zoom op de andreaskruizen van het blonde damebehang
Kunst
Hoe je het ook went of keert, De Blonde Dame is een kunstwerk en moet je dit opofferen/verwijderen als medewerkers hier aanstoot nemen aan een kunstwerk met een naakte blonde vrouw. Persoonlijk vind ik van niet. Naast “de zwarte Pieten discussie” is de Blonde Dame de tweede controversiële kwestie geweest in de AGA/BIA geschiedenis.
Ik ben blij dat reproductie van De Blonde Dame bij ons thuis aan de muur hangt
Edward Neering
Twee BIA kwesties ineen: De blonde dame en zwarte piet.
